دوشنبه ۲۳ اردیبهشت ۱۳۸۷
پديده ارگاني شدن رسانه‌ها

ارگانهاي مختلف وقتي از حضور خبرنگار و يا رسانه‌هاي منتقد، احساس خطر مي‌کنند، به فکر راه اندازي يک رسانه به اصطلاح حرف گوش کن(!) براي انتشار آنچه آنها مي‌خواهند، مي‌افتند. همين مي‌شود که سازمان‌هاي مختلف با کسب مجوز انتشار نشريه و يا راه اندازي يک پايگاه اطلاع رساني که اغلب دوست دارند آن را «خبرگزاري» بنامند، در صدد بر مي‌آيند تا ارتباط خود را با خبرنگاران به حداقل برسانند. برهمين اساس است که اين رسانه‌ها تنها و تنها به ارائه گزارش‌هاي عملکردي که از همان نهاد صادر مي‌شود، بسنده مي‌کنند... ارگاني شدن رسانه‌ها امروزه به طور فزاينده‌اي پاسخگويي به موقع و ضروري به چالش‌ها و پذيرش انتقادات به جا و اصلاح رويه‌ها را تحت الشعاع قرار داده است. از يک منظر شايد بتوان رواج اين پديده در جامعه ايران را ناشي از نبود ملزومات پاسخگويي و ظرفيت پذيرش انتقاد دانست اما از سوي ديگر طرفداران ارگاني شدن رسانه مي‌گويند که تمام چالش‌ها و کاستي‌ها از طريق يک اطلاع رساني ارگاني به مرور قابل حل و فصل است. نکته قابل تامل اينجاست که ارگانهاي مختلف دولتي و حتي غيردولتي به تازگي اشتهاي وصف ناپذيري به تاسيس يک پايگاه اينترنتي براي اطلاع رساني بدون دردسر از فعاليت‌هاي خود پيدا کرده اند. در حالي که در رسانه‌هاي ارگاني به نوعي شاهد تعريف و تمجيدهاي اغراق آميز از فعاليت و حاصل کار يک ارگان خاص هستيم. و از آنجايي که ارگانها کمتر خود انتقادي را مي‌پذيرند و معمولاً در راستاي تثبيت وضع موجود عمل مي‌کنند نمي توان از آنها انتظار داشت که نواقص و کمبودهاي احتمالي را به شکل مناسب برطرف کرده و رويه تعامل مناسب با منتقدين را در پيش بگيرند. تکنولوژي و پيشرفت فن آوري اطلاعات اين امکان را فراهم کرده که عرصه ارتباطات ميان رسانه‌هاي مکتوب و نهادها از طريق ايجاد فضاي مجازي به خوبي فراهم شود. در همين راستا ايجاد سايت‌هاي متنوع اطلاع رساني و ارگاني تا حد زيادي حائز اهميت است. با توجه به اينکه روابط عمومي در ارگانها و نهادها يک ضرورت غير قابل اجتناب است آنها به عنوان عنصر حياتي نهادها نقش بي چون و چرايي را در تعامل با مردم و رسانه ايفا مي‌کنند اما نحوه عملکرد آنها و چگونگي پاسخگويي به نقايص تا حدي متنوع است. صرفنظر از اين مقوله با موضوع ارگاني شدن رسانه‌ها روبرو هستيم که در عرصه ارتباطات بسيار قابل توجه است به طور روشن تر بايد گفت که ارزيابي عملکردها در اين عرصه حاکي از عهده دار شدن سمت سخنگويي از سوي چند رسانه براي ارگانهايي خاص است. نيم نگاهي به خط مشي برخي روزنامه‌ها اين ادعا را به خوبي اثبات مي‌کند که برخي از اين رسانه‌هاي ارگاني مطلقاً نقاط ضعف و کمبودهاي احتمالي را مورد نقد و بررسي قرار نمي دهند.
در عوض بزرگترين هنر نمايي اين رسانه‌ها آن است که با شيوه‌اي منحصر به فرد به لاپوشاني نقايص بپردازند. از اين منظر بزرگترين ايراد وارده به عملکرد رسانه‌هاي ارگاني وارونه جلوه دادن حقايق است. بزرگ نمايي برخي دستاوردها در راستاي جبران کم کاري‌هاي موجود از ديگر رويه‌هايي است که مورد کاربرد و اهتمام جدي رسانه‌هاي ارگاني است. اما در نيمه پر ليوان نيز حقايقي وجود دارد که نمي توان به سادگي از کنار آن گذشت. امروزه اين امر که ارگانها به عنوان اسپانسر رسانه به تأمين منابع آنها مبادرت کنند، غير مرسوم محسوب نمي شود. به واقع اين حمايت، کمک مي‌کند که رسانه‌ها از روزمرگي فاصله گرفته و به سمت و سوي معاني و خط مشي‌هاي مشخص حرکت کنند. آفت چنين شيوه‌اي تغيير ناگهاني مديريت‌ها است که دستاوردهاي بدست آمده را به کلي ناديده گرفته يا تباه مي‌کند. از سوي ديگر در عرصه روزنامه نگاري معمولاً شگردها و تخصص‌هايي وجود دارد که کاربرد آنها به غناي رسانه و مورد توجه مخاطب قرار گرفتن کمک مي‌کند اما رسانه‌اي شدن ارگانها را صرفنظر از مزيت اطلاع رساني سازماني بايد يک آسيب و خطر جدي تلقي کرد. اينکه ارگانها و سازمانها با راه اندازي سايت و انتشار خبرنامه يا بولتن به موازات رسانه‌هاي حرفه‌اي وارد چرخه اطلاع رساني خبري شوند، فعاليت حرفه‌اي رسانه‌ها و رسالت دشوار آنها در گذر از توسعه نيافتگي به مسير توسعه را با خلل مواجه مي‌کنند.
رسانه‌اي شدن ارگانها ضمن آنکه زمينه ارتباط موثر و هدفمند مردم و متخصصان را فراهم مي‌کند ممکن است مانع از برقراري ارتباط رو در رو و کسب اطلاع از زواياي گوناگون يک مسأله شود. در واقع بر اين اساس، ارگان «رسانه زده» بيشتر مايل به پاسخگويي و ارتباط محدود است که اين امر مي‌تواند روابط ميان مخاطب و سازمان مورد نظر را در حد کمرنگي قرار دهد. با اين حال رسانه ارگاني به دليل وابستگي ارگاني اش ممکن است بهتر بتواند مشي پاسخگويي را پيشه خود کرده و به انتقادات پاسخ دهد اين در حالي است که ارگان رسانه‌اي بيشتر از حد معمول مايل به رعايت مصلحتها و پنهانکاري معايب است. چندي پيش در خبرها آمده بود که شهرداري اصفهان قصد دارد يک خبرگزاري جديد تاسيس نمايد، اينکه شهرداري يک شهر مبادرت به تاسيس يک خبرگزاري نمايد به خوبي حاکي از رسانه زدگي يک نهاد است که مي‌تواند آفتي جدي تلقي شود. رسانه ارگاني و ارگاني شدن رسانه هر دو ممکن است مستوجب آسيب‌هاي فراوان در نظام پاسخگويي و اطلاع رساني باشند. با اين وجود شکي نيست که صداقت ورزي ارگانها و سازمانها در درجه نخست مانع از آن خواهد شد که سايه رسانه زدگي يا ارگاني شدن بتواند معايب و خلل‌ها را پنهان نمايد. در حقيقت، ارگانهاي مختلف وقتي از حضور خبرنگار و يا رسانه‌هاي منتقد، احساس خطر مي‌کنند، به فکر راه اندازي يک رسانه به اصطلاح حرف گوش کن(!) براي انتشار آنچه آنها مي‌خواهند، مي‌افتند. همين مي‌شود که سازمان‌هاي مختلف با کسب مجوز انتشار نشريه و يا راه اندازي يک پايگاه اطلاع رساني که اغلب دوست دارند آن را «خبرگزاري» بنامند، در صدد بر مي‌آيند تا ارتباط خود را با خبرنگاران به حداقل برسانند. برهمين اساس است که اين رسانه‌ها تنها و تنها به ارائه گزارش‌هاي عملکردي که از همان نهاد صادر مي‌شود، بسنده مي‌کنند. با اين همه علاوه بر عدم پاسخگويي دقيق و همه جانبه به خبرنگاران و رسانه‌هاي مختلف، آفتي که اين رسانه زدگي را تهديد مي‌کند، جداي از تعريف و تمجيدهاي بي مورد، انتقاد نسبت به عملکرد ارگان‌هاي رقيب است. در واقع رسانه ارگاني نه تنها حق انتقاد از ارگان حامي خود را ندارد بلکه به نوعي حق تخريب رقيب و يا جناح مقابل را در دستور کار خود قرار مي‌دهد.بنا بر اين گزارش، روزنامه همشهري و شهرداري تهران، جام جم و صدا وسيما، جمهوري اسلامي و مجمع تشخيص مصلحت نظام، اعتماد ملي و حزب اعتماد ملي، رسالت و حزب موتلفه، اطلاعات و احزاب دوم خرداد، اعتماد و حزب مشارکت، تهران امروز و سازمان تبليغات اسلامي، ايران و دولت، روزنامه ورزشي نود و استقلال، دنياي تصوير و خانه سينما و...رابطه معناداري دارند که پيدا کردن نوع اين رابطه زياد سخت نيست. به اين عناوين مي‌توان سايت‌ها و خبرگزاري‌هاي مختلف را نيز اضافه کرد...
آنچه بيش از هر چيز بايد مورد توجه مئولان فرهنگي قرار بگيرد، گم شدن حلقه اطلاع رساني دقيق و همه جانبه و همچنين جريان نقد در کشور است که با اين روند فعلي و اشتهاي روزافزون ارگانها براي کمترشدن رابطه مستقيم شان با خبرنگاران، روز به روز کمرنگ تر مي‌شود...

جدیدترین اخبار
- پرونده پاليزدار نتيجه سوءاستفاده از تحقيق و تفحص است - ۸۷/۴/۱۵
- توافق ایران-اتحاديه اروپا؛مذاكره در اواخر تيرماه - ۸۷/۴/۱۵
- تشکر وزیر چینی از جلیلی برای لبخند به بسته - ۸۷/۴/۱۵
- اصل44، تداوم انتشار روزنامه‌هاي دولتي و حمايت دولتي از آنها! - ۸۷/۴/۱۵
- شهدا شاخص اصلی حرکت ما هستند - ۸۷/۴/۱۵
- مجمع عمومی فراکسیون مدیریت شهری هفته آینده برگزار می‌شود - ۸۷/۴/۱۵
- علت ‌فروريختن ساختمان سعادت‌آباد تا ‌چند روز آينده اعلام مي‌شود - ۸۷/۴/۱۵
- تبليغات‌صنفي و روابط‌عمومي - ۸۷/۴/۱۵
- ايران خواستار تغييرات اساسي در ساختار انجمن بين‌المللي روابط عمومي شد - ۸۷/۴/۱۵
- نقش روابط عمومي‌ها در انتقال مشكلات به مسئولان ضرورت دارد - ۸۷/۴/۱۵
- تفاوت بارز تعداد موارد سرطان معده در كل كشور - ۸۷/۴/۱۵
- گرايش به سزارين در ايران 25 درصد بيشتر از ساير كشورها - ۸۷/۴/۱۵
- اعلام رضايتمندي بالاي 70درصدي از وزارت بهداشت غلو است - ۸۷/۴/۱۵
- رویانیان: جرايم رانندگی كهنه شده - ۸۷/۴/۱۵
- اعزام زائران به عتبات عالیات حداكثر طي 2 ماه - ۸۷/۴/۱۵
arman-prsamp.gif radio_8thart.jpg صفحه اول
advertisement